Innovatie

Innovatie, letterlijk betekent het “invoering van iets nieuws” volgens Van Dale. Vaak denken we dan aan nieuwe spullen, high-tech, cyber, noem het allemaal maar op. En zo vullen we het vaak ook in bij defensie. Nieuwe schepen, vliegtuigen, voertuigen, C4I-systemen, allemaal state-of-the-art.

Door: Rob Pulles

Natuurlijk willen we allemaal ook graag die nieuwe spullen hebben. Wat je wel merkt is dat men, individu en organisatie, moet wennen aan die nieuwe spullen. De mogelijkheden die zo’n nieuw systeem biedt zijn vaak veel uitgebreider dan het oude, maar daar zijn we dan nog niet op aangepast. Ik heb meegemaakt dat mensen de lampen uit de noodverlichting moest halen tijdens oefeningen. Noodverlichting die zo geconstrueerd was dat die altijd aan ging in noodgevallen. Maar omdat dat (nog) niet in de scenario’s van de trainers paste, moest de noodverlichting uit. Zo train je de mensen dus nooit om te werken met de mogelijkheden die het systeem biedt.

Ik merk het ook wel een beetje aan het online-vergaderen. Zo zijn er collega’s die dat nog steeds niet willen doen en toch alle bijeenkomsten fysiek willen afhandelen. Dan maak je niet optimaal gebruik van de mogelijkheden die het systeem biedt. In dit geval zijn we door een virus gedwongen tot de “invoering van iets nieuws” maar ook dan kan je profiteren van de voordelen die “iets nieuws” met zich meebrengt.

Maar het zijn niet alleen nieuwe spullen. Je kunt zeggen dat er de afgelopen jaren heel veel nieuws is gekomen in arbeidsvoorwaardenland. Als je kijkt naar het personeel, na de afschaffing van de opkomstplicht alleen nog maar professionals. Met het uitfaseren van het beeld dat de man de kostwinnaar is, carrières voor beide partners. Door samenlevingbrede mobiliteit, minder mensen die kiezen voor een baan voor het leven bij defensie. Ook hier kunnen we nog veel meer gebruik maken van al de mogelijkheden die dat nieuwe biedt.

Om dat te doen heb je effectief overleg nodig tussen de sociale partners. Open, transparant en constructief overleg, gericht op samenwerken, het behartigen van ieders belangen. Optimaliseren voor allen in plaats van maximaliseren voor enkelingen. Hier ligt nog een groot terrein braak waar de sociale partners kunnen, nee, moeten innoveren. Sommige onderwerpen liggen al meer dan 15 jaar op tafel en er is niet tot nauwelijks vooruitgang op geboekt. Soms lijkt het overleg meer op de loopgravenoorlog van WOI, dan op een gesprek tussen partners die grotendeels overlappende belangen hebben. Tijd voor iets nieuws, dus.

Zo, dat was het gemakkelijk deel en dan nu de vraag: maar hoe dan wel? Een paar stappen kunnen we snel maken. Vroegtijdig beginnen met overleg tussen de sociale partners op hoofdlijnen, waarbij alle beschikbare informatie voor iedereen op tafel ligt. Inhoudelijk overleggen en niet vastlopen in procedures, termijnen, lettertypes en formats. Overleggen en niet onderhandelen, dat komt later altijd wel. Zorg ervoor dat de mensen in het overleg met mandaat aan tafel zitten. Besef dat je overlappende belangen hebt en dat je een voor iedereen zo acceptabel mogelijk resultaat nastreeft. Durf ook naar je model te kijken. Zijn er andere (betere!) modellen, waarin het overleg kan plaatsvinden? Ik weet niet wat de uitkomst daarvan zal zijn, maar het is op z’n minst het onderzoeken waard. En tot we een beter model gevonden hebben, zullen we het huidige moeten optimaliseren, om het voor iedereen optimale resultaat te kunnen behalen. Defensie, maar bovenal het personeel verdient het. Hoe goed dat tot nu lukt kunt u nalezen in deze uitgave. Laat ons ook vooral weten wat u ervan vindt.